Psychoza poporodowa
W wyniku skoków hormonalnych może dojść do różnych nieprawidłowości od łagodnych po bardzo poważne, a nawet niebezpieczne.
Czym jest psychoza poporodowa?
Niemal w każdym przypadku, po porodzie kobiety doznają obniżenia nastroju. To wynik gwałtownie spadającego poziomu niektórych hormonów. Zanim sytuacja wróci do normy, może minąć od kilku tygodni do nawet kilku miesięcy. Zaburzenia nastroju mogą mieć postać łagodną – nazywaną baby blues; poważną i wymagającą specjalistycznego wsparcia – depresja poporodowa lub wyjątkowo niebezpieczną, która może zagrażać matce i dziecku, która wymaga pilnej konsultacji psychiatrycznej i jak najszybszego podjęcia leczenia – psychoza poporodowa.
Baby blues, depresja poporodowa oraz psychoza poporodowa, mogą być trudne do samodzielnego i jednoznacznego zdiagnozowania. Ze względu na zbliżone do siebie objawy, początkowo może pojawić się problem z identyfikacją konkretnego, poszczególnego schorzenia. Psychoza poporodowa to niezwykle poważne i niebezpieczne zaburzenie, wymagające podjęcia intensywnego leczenia. Zignorowane może stanowić zagrożenie dla matki i dziecka. Dotyka najczęściej kobiet, które doświadczyły psychozy poporodowej po poprzedniej ciąży, cierpią na schizofrenię bądź zaburzenie afektywne dwubiegunowe lub u których zaburzenie afektywne dwubiegunowe nie zostało wcześniej rozpoznane. W grupie zwiększonego ryzyka znajdują się też kobiety, w których rodzinie występowały choroby afektywne lub psychotyczne, np. u matki. Ponadto psychoza poporodowa może wystąpić także u kobiet, które doświadczyły okołoporodowej śmierci dziecka lub powikłań położniczych.
Objawy psychozy poporodowej
Istnieją zachowania kobiet po porodzie, które mogą jednoznacznie świadczyć o psychozie poporodowej. Najczęściej objawy można zaobserwować już miesiąc po porodzie, choć niekiedy choroba objawia się znacznie później – nawet kilka miesięcy po urodzeniu dziecka.
Zwykle choroba ma gwałtowny rozwój. Pierwszymi jej symptomami mogą być kłopoty ze snem lub bezsenność, także brak snu nawet przez kilka dni. Ponadto chorej stale towarzyszy uczucie niepokoju oraz poczucie zagubienia. Poza wskazanymi objawami, identyfikowane są również:
- Zaburzenia łaknienia łącznie z brakiem odczuwania głodu
- Pobudzenie
- Drażliwość
- Uporczywe myśli związane ze zrobieniem krzywdy dziecku przy jednoczesnej świadomości, że nie są one racjonalne – kobieta cierpiąca na psychozę może wyobrażać sobie, jak wyrzuca noworodka przez okno lub zrzuca z przewijaka
- Ograniczanie a nawet unikanie kontaktów z dzieckiem oraz odmawianie sprawowania nad nim opieki
- Podejrzliwość wobec innych
- Zmiany w zachowaniu
- Zaburzenia emocjonalne
- Symptomy przypominające schizofrenię
- Omamy i urojenia – zazwyczaj dotyczą porodu lub dziecka i przekonania, że dziecko zostało opętane przez demona; słyszenie głosów, które „nakazują” odebranie życia sobie lub dziecku; przekonania, że mleko matki jest szkodliwe dla dziecka; paranoja na punkcie bezpieczeństwa dziecka i przekonanie, że grozi mu niebezpieczeństwo ze strony innych osób; zaprzeczanie macierzyństwa i wypieranie się dziecka
- Ataki paniki
- Koszmary senne
- Zaburzenia świadomości
- Dezorientacja i silny niepokój ruchowy
Diagnostyka i leczenie psychozy poporodowej
Do prawidłowego zdiagnozowania choroby niezbędna jest specjalistyczna konsultacja. W pierwszej kolejności możliwe jest odbycie wizyty u ginekologa, który następnie skieruje pacjentkę do lekarza psychiatry. Konieczne jest wykonanie badań biochemicznych oraz hormonalnych, aby wykluczyć ewentualne inne przyczyny pogorszonego stanu zdrowia kobiety.
Leczenie psychozy wymaga zastosowania środków farmakologicznych i nierzadko pobytu pacjentki w szpitalu, na oddziale psychiatrycznym. Niemniej, o metodach oraz długości leczenia każdorazowo decyduje lekarz.
Źródło: Macromedica - Psycholog Warszawa3
Fot. Materiały zewnętrzne